NASA เตรียมถ่ายทอดสดสุริยุปราคาเต็มดวงคืนวันที่ 12 สิงหาคม 2569 ตรงกับเวลา 00.15 น. ของวันที่ 13 สิงหาคม ตามเวลาประเทศไทย จุดที่ดีที่สุดในการรับชม คือ ทางตะวันตกของประเทศไอซ์แลนด์และทางตอนเหนือของประเทศสเปน

องค์การบริหารการบินและอวกาศแห่งสหรัฐอเมริกา (NASA) เตรียมถ่ายทอดสด ปรากฏการณ์สุริยุปราคาเต็มดวง ที่จะเกิดขึ้นในวันที่ 12 สิงหาคม 2569 (ตรงกับเวลา 00.15 น. ของวันที่ 13 สิงหาคม ตามเวลาประเทศไทย) ซึ่งนับเป็นสุริยุปราคาเต็มดวงครั้งแรกของปี 2026 พร้อมดำเนินภารกิจวิจัยทั้งทางอากาศและภาคพื้นดิน เพื่อศึกษาชั้นบรรยากาศชั้นนอกของดวงอาทิตย์ (โคโรนา) และผลกระทบของการเปลี่ยนแปลงของแสงอาทิตย์ที่มีต่อชั้นบรรยากาศโลก

เส้นทางของสุริยุปราคาเต็มดวงจะพาดผ่าน กรีนแลนด์ ไอซ์แลนด์ รัสเซียตอนเหนือ มหาสมุทรแอตแลนติก ประเทศสเปน และพื้นที่เล็ก ๆ ทางตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศโปรตุเกส ขณะที่พื้นที่อีกหลายแห่งในซีกโลกเหนือ เช่น บางส่วนของสหรัฐอเมริกา แคนาดา ยุโรปส่วนใหญ่ และแอฟริกาตะวันตกเฉียงเหนือ จะสามารถสังเกตเห็น สุริยุปราคาบางส่วน ส่วน ประเทศไทยไม่สามารถสังเกตปรากฏการณ์ครั้งนี้ได้

แผนที่แสดงพื้นที่ที่สามารถสังเกตเห็นสุริยุปราคา วันที่ 12 สิงหาคม 2569

หนึ่งในความพิเศษของปรากฏการณ์ครั้งนี้ คือ ผู้สังเกตการณ์ในบางพื้นที่ทางตะวันตกของยุโรปและแอฟริกาจะมีโอกาสเห็น "สุริยุปราคาขณะพระอาทิตย์ตก" (Sunset Eclipse) เนื่องจากดวงอาทิตย์จะลับขอบฟ้าขณะที่ยังถูกดวงจันทร์บดบังอยู่บางส่วน ขณะที่จุดสังเกตการณ์ที่ดีที่สุด ได้แก่ ชายฝั่งตะวันตกของไอซ์แลนด์ ซึ่งเห็นสุริยุปราคาเต็มดวงได้นานที่สุด และ ตอนเหนือของสเปน ซึ่งมีโอกาสท้องฟ้าแจ่มใสและเข้าถึงได้สะดวก อีกทั้งยังเป็น ครั้งแรกในรอบกว่าศตวรรษ ที่ประชาชนบนแผ่นดินใหญ่ของสเปนจะได้ชมสุริยุปราคาเต็มดวง จึงคาดว่าจะดึงดูดนักท่องเที่ยวและผู้สนใจดาราศาสตร์จากทั่วโลก
ระยะเวลาของสุริยุปราคาเต็มดวงจะแตกต่างกันไปตามพื้นที่ โดยบางส่วนของกรีนแลนด์และมหาสมุทรแอตแลนติกเหนือจะมองเห็นได้นานกว่า 2 นาที ขณะที่ทางตอนเหนือของสเปนจะเห็นได้เพียง ไม่กี่สิบวินาที เนื่องจากดวงอาทิตย์กำลังลับขอบฟ้า ในช่วงที่ดวงอาทิตย์ถูกบดบังทั้งหมด ท้องฟ้าจะมืดลงคล้ายช่วงพลบค่ำ อุณหภูมิอาจลดลงเล็กน้อย และสามารถมองเห็น โคโรนา ได้ด้วยตาเปล่า ซึ่งเป็นช่วงเวลาเดียวที่สามารถสังเกตบรรยากาศชั้นนอกของดวงอาทิตย์ได้โดยตรง นอกจากนี้ สุริยุปราคาครั้งนี้ยังเกิดขึ้นในช่วงเดียวกับ ฝนดาวตกเพอร์เซอิดส์ (Perseid meteor shower) แม้ว่าทั้งสองปรากฏการณ์จะสังเกตได้ในช่วงเวลาที่แตกต่างกัน

เพื่อเก็บข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ NASA จะส่ง เครื่องบินวิจัย WB-57 บินติดตามเงาของดวงจันทร์ตลอดเส้นทางสุริยุปราคา เพื่อยืดเวลาการศึกษาชั้นโคโรนา ขณะเดียวกัน โครงการ Nationwide Eclipse Ballooning Project จะส่งนักศึกษาจากมหาวิทยาลัยหลายแห่งไปยังไอซ์แลนด์และสเปน เพื่อปล่อยบอลลูนวิทยาศาสตร์ก่อน ระหว่าง และหลังการเกิดสุริยุปราคา ศึกษาการเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมิ ความดันอากาศ และชั้นบรรยากาศโลกจากการที่แสงอาทิตย์ลดลงอย่างฉับพลัน
NASA จะเริ่มถ่ายทอดสดผ่าน NASA Live ตั้งแต่เวลา 13.15 น. (EDT) หรือ 00.15 น. ของวันที่ 13 สิงหาคม ตามเวลาประเทศไทย โดยนักวิทยาศาสตร์จะร่วมอธิบายปรากฏการณ์ ตอบคำถามจากผู้ชม และเผยแพร่ภาพถ่ายหลังสิ้นสุดเหตุการณ์ ทั้งนี้ ผู้ที่อยู่ในพื้นที่สามารถสังเกตสุริยุปราคาได้ควรใช้ แว่นกรองแสงอาทิตย์มาตรฐาน (Eclipse glasses) หรือรับชมด้วยวิธีทางอ้อม เช่น กล้องรูเข็ม (Pinhole projector) และไม่ควรมองดวงอาทิตย์ด้วยตาเปล่า ยกเว้นในช่วงเวลาสั้น ๆ ที่เกิดสุริยุปราคาเต็มดวง เพื่อป้องกันอันตรายต่อจอประสาทตา
 

ภาพจำลองเส้นทางสุริยุปราคาเต็มดวงวันที่ 12 สิงหาคม 2569 โดยแสดงการเคลื่อนที่ของเงาดวงจันทร์บนพื้นผิวโลก และใช้มุมมองเสมือนติดตามเงาที่เคลื่อนผ่านตลอดเส้นทางของปรากฏการณ์

อ้างอิง

https://science.nasa.gov/eclipses/future-eclipses/total-solar-eclipse-o…;
NASA Live. https://www.nasa.gov/live  
https://science.nasa.gov/eclipses/future-eclipses/total-solar-eclipse-o…;

อัปเดตข่าวเด่นวิทยาศาสตร์ประจำวันได้ที่ เว็บไซต์ Curiosity - Science News Today