ภัยเงียบยุคใหม่! อาหารแปรรูปอาจเพิ่มความเสี่ยงโรคร้าย
Science News Categories
Publish date
28/11/2025
Image
1

การบริโภคอาหารแปรรูปสูงอาจเพิ่มความเสี่ยงโรคเรื้อรังหลายชนิด ผู้เชี่ยวชาญเรียกร้องให้ทั่วโลกเร่งออกมาตรการลดการบริโภคเพื่อปกป้องสุขภาพประชาชน

 

กลุ่มผู้เชี่ยวชาญนานาชาติจำนวน 43 คน ออกแถลงการณ์เรียกร้องให้รัฐบาลทั่วโลกเร่งดำเนินมาตรการลดการบริโภคอาหารแปรรูปสูง (Ultra-Processed Food – UPF) อย่างเร่งด่วน ภายหลังการทบทวนหลักฐานจากงานวิจัยในระยะยาวกว่า 104 ชิ้น และตีพิมพ์ผลการศึกษาในวารสารการแพทย์ชื่อดัง The Lancet เมื่อวันที่ 19 พ.ย. ที่ผ่านมา ซึ่งระบุว่า อาหารกลุ่มนี้มีความเชื่อมโยงกับปัญหาสุขภาพถึง 12 ประการ เช่น โรคอ้วน เบาหวาน ภาวะซึมเศร้า และเสี่ยงต่อการเสียชีวิตก่อนวัยอันควร โดยปัจจัยหลักเกิดจากการทำการตลาดขนาดใหญ่และอิทธิพลของอุตสาหกรรมอาหารที่ทำให้อาหาร UPF เข้ามาแทนที่อาหารสดและอาหารแปรรูปในจานอาหารของคนทั่วโลก


ผู้เชี่ยวชาญเสนอให้ภาครัฐออกมาตรการเข้มงวดมาใช้ เช่น การบังคับติดฉลากคำเตือนสุขภาพบนบรรจุภัณฑ์ และการเก็บภาษีเพิ่ม เพื่อผลักดันให้ประชาชนหันไปบริโภคอาหารที่มีประโยชน์มากขึ้น ทั้งนี้ ตามระบบจำแนกประเภทอาหาร NOVA ขององค์การอาหารและเกษตรแห่งสหประชาชาติ (FAO) อาหารแปรรูปสูงเป็นอาหารที่มีส่วนผสมที่หาไม่ได้ในตู้กับข้าวหรือห้องครัวมากกว่า 5 ชนิด เช่น สารกันบูด สารปรุงแต่ง สีผสมอาหาร และสารให้ความหวาน


อย่างไรก็ตาม ประเด็นดังกล่าวยังคงเป็นที่ถกเถียงในวงการวิทยาศาสตร์ นักวิจัยบางส่วนมองว่าหลักฐานปัจจุบันยังไม่สามารถพิสูจน์ความเป็นเหตุเป็นผลโดยตรงได้ และระบบ NOVA อาจให้ความสำคัญกับระดับการแปรรูปมากเกินไปจนละเลยคุณค่าทางโภชนาการ เพราะอาหารบางชนิดที่จัดเป็น UPF เช่น ขนมปังโฮลเกรน หรือโยเกิร์ตไขมันต่ำ ยังถือเป็นอาหารที่ดีต่อสุขภาพ นอกจากนี้สหพันธ์อาหารและเครื่องดื่มในสหราชอาณาจักรได้ออกมาโต้แย้งว่า อาหารแปรรูปบางชนิดยังสามารถเป็นส่วนหนึ่งของโภชนาการที่สมดุลได้ และยืนยันว่าผู้ผลิตได้ลดปริมาณน้ำตาลและเกลือลงถึง 1 ใน 3 แล้วนับตั้งแต่ปี 2015 สอดคล้องกับท่าทีของคณะกรรมการที่ปรึกษาทางโภชนาการของอังกฤษ ที่ยอมรับว่าแม้ความเชื่อมโยงระหว่าง UPF กับปัญหาสุขภาพนั้นเป็นเรื่องน่ากังวล แต่ก็ยังไม่ชัดเจนว่าเกิดจากกระบวนการแปรรูปหรือสารอาหารภายใน ดังนั้นคำแนะนำหลักของภาครัฐในขณะนี้จึงยังคงเน้นย้ำพื้นฐานเดิม คือส่งเสริมการกินผัก ผลไม้ และไฟเบอร์ ควบคู่กับการลดหวานและเค็ม เพื่อสุขภาพที่ดีในระยะยาวในอนาคต

ภาพประกอบ

ที่มาของภาพ 
https://www.bbc.com/thai/articles/c62e2lqqqd0o
อ้างอิง
อาหารแปรรูปขั้นสูงและสุขภาพของมนุษย์. (n.d.-g). 
https://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736(25)0232…;
 

Created by
เรียบเรียงโดย ธนพล เพ็ชรเย็น กองสื่อสารวิทยาศาสตร์ องค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ