หากเปรียบเทียบกับคาร์บอนไดออกไซด์ (CO₂) มีเทน (CH₄) เป็นก๊าซเรือนกระจกที่มีสัดส่วนในบรรยากาศน้อยกว่าแต่มีศักยภาพในการดักจับความร้อนได้มากกว่าหลายสิบเท่า และเนื่องจากมีอายุในบรรยากาศน้อย (สลายตัวเร็วกว่า) การลดการปล่อยมีเทนจึงเป็นวิธีที่เห็นผลเร็วที่สุดในการชะลออุณหภูมิโลกไม่ให้สูงขึ้นอย่างกะทันหันในทศวรรษนี้

​มีเทนเกิดจากกระบวนการย่อยสลายสารออร์แกนิกในสภาวะที่ไร้ออกซิเจน โดยจุลินทรีย์กลุ่มโบราณที่เรียกว่า methanogenic archaea รวมกับแหล่งทางธรณีวิทยา โดยมากกว่า 60% ของมีเทนมาจากกิจกรรมของมนุษย์โดยเฉพาะปศุสัตว์

เราจำเป็นต้องทำปศุสัตว์เพื่อสร้างอาหารให้เพียงพอต่อประชากรโลกที่เพิ่มขึ้น แต่การทำปศุสัตว์ผลิตมีเทนมหาศาลจาก “burp” ซึ่งเราหมายถึงทั้ง “ตดและเรอ” ที่เกิดขึ้นจากกลไกเฉพาะตัวในระบบย่อยอาหารของแหล่งนมและเนื้อแดงแสนอร่อยอย่างวัวและแกะ จะงดบริโภคก็ทำได้ยาก พวกเราควรทำงัยกันดี

​"Listen to the waves; they carry the answers." การที่ปศุสัตว์เป็นหนึ่งในเสาหลักทางเศรษฐกิจของประเทศ เป็นอีกหนึ่งแรงกระตุ้นที่ทำให้นักวิจัยออสเตรเลียเป็นชาติแรกที่ประสบความสำเร็จในการลดการปล่อยมีเทนด้วยการผสมสาหร่ายทะเลสีแดงในอาหารสัตว์และพัฒนาเพื่อใช้งานจริงในระดับอุตสาหกรรม

Asparagopsis (สาหร่ายหน่อไม้ฝรั่ง) เป็นชื่อสกุลของสาหร่ายทะเลสีแดงในวงศ์ Bonnemaisoniaceae ปัจจุบันมีจำนวนสมาชิก 3 ชนิด กระจายตัวในทะเลเขตร้อนทั่วโลก ทัลลัสสีแดงอมชมพูสูงประมาณ 12 เซนติเมตร มักขึ้นรวมกันเป็นกอ ที่มาของชื่อสกุลคือแขนงย่อยที่ค่อยๆเรียวแหลมขึ้นสู่ยอดคล้ายกับหน่อไม้ฝรั่ง

ความพิเศษของวงจรชีวิต Asparagopsis คือต้นในระยะสร้างสปอร์ที่เรียกว่า Falkenbergia มีรูปร่างต่างจากต้นปกติโดยสิ้นเชิง เป็นเพียงกลุ่มเส้นสีแดงที่อยู่รวมกันเป็นกระจุกเท่านั้น

บางครั้งจึงดูเหมือนพวกมันหายไปจากธรรมชาติสารเคมีออกฤทธิ์ที่สำคัญของ Asparagopsis คือโบรโมฟอร์ม (Bromoform, CHBr₃) ซึ่งมีคุณสมบัติในการยับยั้งการทำงานของเอนไซม์ที่สัมพันธ์กับการผลิตมีเทนในกระบวนการย่อยอาหารของสัตว์เคี้ยวเอื้อง การผสม Asparagopsis ในอาหารสัตว์จึงช่วยลดการปล่อยมีเทนจากปศุสัตว์ได้นั่นเอง

ข่าวดีสำหรับคนไทยคือทะเลไทยเป็นอีกแหล่งสาหร่ายทะเลศักยภาพสูงสกุลนี้ตามธรรมชาติ ต้นปี 2569 เราได้รับการติดต่อจากองค์กรการศึกษา รวมทั้งองค์กรที่เป็นหน่วยวิจัยและสร้างนวัตกรรม เพื่อช่วยชี้เป้า จัดหา และยืนยันการมีอยู่ของ Asparagopsis ในทะเลไทย

ถึงแม้การทำวิจัยในห้องปฏิบัติการล้ำสมัยและสร้างนวัตกรรมด้วยเทคโนโลยีซับซ้อนจะไม่ใช่จุดแข็งของเรา แต่การยืนยันการมีอยู่ของชนิดพันธุ์ที่ถูกต้องและจัดเก็บหลักฐานทรัพยากรธรรมชาติทรงคุณค่าเหล่านี้อย่างเป็นระบบ

คุณนึกถึงนักอนุกรมวิธาน นักธรรมชาติวิทยา และคิวเรเตอร์ กันรึปล่าวล่ะ?

ด้วยความร่วมมือของนักดำน้ำและเจ้าหน้าที่ท้องถิ่นที่เกี่ยวข้อง ปีนี้เป็นปีที่มีรายงานของสาหร่ายทะเลสีแดง Asparagopsis อยู่บ่อยครั้งจากฝั่งอันดามันตลอดเดือนกุมภาพันธ์-กรกฎาคม และคลังตัวอย่างอ้างอิงธรรมชาติ พิพิธภัณฑ์ธรรมชาติวิทยา องค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติก็ได้ตัวอย่าง Asparagopsis มาเป็นสมาชิกใหม่ในคอลเล็คชั่นในที่สุด

ความท้าทายต่อการจัดการปัญหาโลกร้อนในปัจจุบัน เลยจุดที่จะแปะป้ายว่าฉันหรือเธอที่ผิดไปไกลแล้ว ทางเลือกเดิมที่ได้ผลดีก็ควรส่งเสริมให้ทำต่อไป ควบคู่ไปกับการเปิดใจให้กับทางเลือกใหม่ ตัวเลือกใหม่ โอกาสใหม่ และเปิดใจที่จะทำงานร่วมกัน

มาร่วมทีม “หน่วยสยบตด” ด้วยกันมั้ย