ปลาวงน่าจะเป็นหนึ่งในรายชื่ออาหารทะเลที่คนไทยรู้จักกันดีเพราะจัดอยู่ในรายการของฝากยอดฮิตและเป็นเมนูที่เข้ากันได้ดีกับข้าวต้มกุ๊ย

ด้วยรูปร่างหน้าตาที่เป็นแผ่นกลมแบนทำให้มองไม่ออกว่าตรงไหนหัวตรงไหนหาง บางคนคิดว่าเป็นปลาตัวเล็กเรียวที่ถูกแผ่ออกแล้วเอามาเรียงต่อกันเป็นวง บางคนคิดว่าเป็นปลาใหญ่นี่แหละ แต่เลาะก้างตัดหัวแล้วเอามาขดเป็นวง

วันนี้เรามาทำความรู้จักกับปลาวงกันดีกว่า

ปลาวงมีชื่อตอนยังเป็น ๆ ว่าจ้องม้องหรือตุ๊กกา เป็นปลากระเบนขนาดเล็กในสกุล Brevitrygon ในประเทศไทยอยู่ 2 ชนิด คือ B. heterura และ B. imbricata (ทัศพล และคณะ, 2565)

ปลาที่จับได้ส่วนมากมีความกว้างเมื่อวัดจากขอบครีบทั้งสองด้านประมาณ 15-20 เซนติเมตร ลักษณะเด่น คือ ตัวกลม จะงอยปากแหลม หางสั้น มีหนามที่โคนหางและมีเงี่ยง 1-2 อัน ทำให้เวลาที่ปลาชนิดนี้ติดอวนขึ้นมา ชาวประมงจะหักเงี่ยงออกก่อนที่จะแกะออกจากอวน เพราะถ้าเผลออาจโดนเงี่ยงตำเลือดสาดเอาได้

ปลากระเบนหากินสัตว์น้ำขนาดเล็กตามพื้นท้องน้ำ เลยมีการปรับให้ช่องจมูกและปากลงมาอยู่ด้านล่าง เวลาที่หงายด้านท้องขึ้นเลยมีคนเห็นเป็นหน้ายิ้ม เพราะเห็นช่องจมูกเป็นตา

ส่วนที่กลายมาเป็น “ปลาวง” ก็เพราะว่าเวลาแปรรูปจะตัดเอาเฉพาะส่วนของครีบอกที่แผ่ออกเหมือนจานมาบั้งสลับกันไปมา แล้วขดเป็นวงก่อนนำไปตากให้แห้งนั่นเอง

นอกจากการแปรรูปเป็นปลาวงแล้วปลาจ้องม้องยังเอามาผัดเผ็ด แกงเผ็ด หรือย่างจิ้มน้ำจิ้มซีฟู๊ดได้อร่อยเหาะอีกด้วย

หิวข้าววววแล้ว

References:

ทัศพล กระจ่างดารา และคณะ. 2565. ปลากระดูกอ่อนของไทยและน่านน้ำใกล้เคียง.  เชียงใหม่: วนิดาการพิมพ์. 233 หน้า

https://www.fishbase.se/summary/Brevitrygon-imbricata

https://www.fishbase.se/summary/Brevitrygon-heterura