เมื่อสัตว์เลี้ยงจากไป หลายคนอาจอยากเก็บร่างไว้ในรูปแบบการสตัฟฟ์ เพื่อให้ระลึกถึงอยู่เสมอ โดยเฉพาะหากเป็นสุนัขที่เราเลี้ยงมากับมือ ย่อมมีคุณค่าทางใจอย่างมาก แล้วเราจะทำอย่างไรดี?

สิ่งสำคัญที่สุดของการสตัฟฟ์คือการเก็บรักษาสภาพหนังสัตว์ไม่ให้เน่าเสีย หากสัตว์เลี้ยงตายลง ควรรีบนำส่งนักสตัฟฟ์สัตว์ให้เร็วที่สุดเพื่อดำเนินการรักษาหนัง แต่หากไม่สามารถส่งได้ทันเวลา ควรนำร่างไปแช่แข็งโดยเร็ว เพื่อคงสภาพหนังให้พร้อมสำหรับการสตัฟฟ์ในภายหลัง

การสตัฟฟ์สุนัขมีหลายเทคนิค เช่น การยัดสำลี การทำโครงหุ่นด้วยฝอยไม้หรือโฟม ส่วนสารเคมีที่นิยมใช้เพื่อการรักษาหนัง ได้แก่ บอแรกซ์ แอลกอฮอล์ ฟอร์มาลิน และน้ำยาฟอกหนัง เทคนิคที่นิยมมากคือการฟอกหนังร่วมกับการใช้หุ่นโฟม ซึ่งทำให้สุนัขที่สตัฟฟ์ออกมามีความสมจริงและสวยงาม

ขั้นตอนการสตัฟฟ์สุนัขเริ่มจากการตรวจสอบสภาพหนังว่ายังใช้ได้หรือไม่ โดยการลูบหรือดึงขนเบา ๆ หากขนหลุดออกมาเป็นบริเวณกว้าง แสดงว่าหนังเริ่มเน่า ไม่สามารถนำมาสตัฟฟ์ได้ จากนั้นจึงเข้าสู่ขั้นตอนการเลาะหนังและวัดสัดส่วนต่าง ๆ เพื่อนำไปสร้างหุ่น หนังที่เลาะแล้วจะถูกนำไปฟอกและเตรียมสำหรับคลุมกับหุ่นต่อไป

การทำหุ่นอาจใช้ดินเหนียวปั้นขึ้นตามขนาดจริงของสุนัข แล้วถอดพิมพ์ก่อนหล่อเป็นโฟม เมื่อตัวหุ่นเสร็จ จึงนำหนังที่ผ่านการฟอกมาคลุม เย็บประกอบให้เข้ารูป และใส่ดวงตาปลอมที่ทำจากแก้ว เรซิน หรือพลาสติก

เมื่อเย็บหนังเรียบร้อยแล้ว จะเข้าสู่ขั้นตอนการจัดหนังและขนให้เข้าที่ตามสรีระจริง จากนั้นปล่อยทิ้งไว้ให้แห้งในที่ร่ม เมื่อแห้งดีแล้ว อาจมีการแต่งสีซ่อมรอยซีดจางหรือจุดที่ซ่อมแซมเพิ่มเติม เพียงเท่านี้ก็จะได้สุนัขที่สตัฟฟ์เสร็จสมบูรณ์ เก็บไว้เป็นความทรงจำตลอดไป

Reference:

Granqvist, E., 2010. Modern Technique on Taxidermy for Displaying Workshop. Training Manual. March 1 – May 7, 2010. Natural History Museum of National Science Museum, Thailand.