เต่าขนาดใหญ่เสียชีวิต — สามารถสตัฟฟ์ได้หรือไม่?

และถ้าทำได้...จะต้องเริ่มอย่างไร? มาหาคำตอบไปพร้อมกันครับ

ครั้งนี้ผู้เขียนจะขอเล่าประสบการณ์ตรงจากการสตัฟฟ์เต่าขนาดใหญ่ ซึ่งเคยมีโอกาสทำมาแล้วหลายครั้ง ทั้งขนาดเล็กและขนาดใหญ่ โดยความรู้พื้นฐานด้านการสตัฟฟ์เต่าได้รับการถ่ายทอดจากการฝึกอบรมเมื่อปี พ.ศ. 2554 กับ อาจารย์ Eirik Granqvist ผู้เชี่ยวชาญด้าน Taxidermy จากประเทศฟินแลนด์ หลังจากนั้นผู้เขียนก็ได้ฝึกฝนและต่อยอดเทคนิคที่เรียนรู้มาเรื่อย ๆ

ขั้นตอนการสตัฟฟ์เต่าเริ่มจากการ ตัดเปิดกระดองด้านท้อง แล้ว เลาะเอาเนื้อและอวัยวะภายในออกให้หมด ช่วงแรกที่ทำ ผู้เขียนรู้สึกประหลาดใจมากกับโครงสร้างของกระดูกซี่โครงเต่า ซึ่งต่างจากสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมทั่วไป เพราะซี่โครงของเต่าจะหลอมรวมเป็นส่วนหนึ่งของกระดอง หลังจากเลาะอวัยวะออกหมดแล้ว จึงเข้าสู่ขั้นตอน เลาะหนังบริเวณคอและขาทั้งสี่ข้าง พร้อมวัดขนาดเส้นรอบวงของกล้ามเนื้อแต่ละส่วนไว้เป็นข้อมูลอ้างอิงสำหรับการปั้นแบบจำลองภายใน

เมื่อได้หนังและกระดองแล้ว จะนำไป ฟอกหนัง เพื่อรักษาสภาพ จากนั้นจึงเริ่มขั้นตอน ขึ้นตัว เย็บหนัง และผึ่งให้แห้ง ก่อนจะ ซ่อมกระดองและตกแต่งสี ให้ดูเป็นธรรมชาติมากที่สุด

อย่างไรก็ตาม การสตัฟฟ์เต่าขนาดใหญ่ ไม่มีเทคนิคตายตัว นักสตัฟฟ์สามารถปรับขั้นตอนให้เหมาะกับสภาพของตัวอย่างและสถานการณ์ที่เจอ สำหรับผู้เขียนมักจะแยกจัดการ “ส่วนของกระดอง” และ “ส่วนของหนัง” ออกจากกัน เพื่อลดปัญหาที่อาจเกิดขึ้น เช่น หนังแห้งไม่ทั่ว หรือกระดองหนักเกินจนทำท่าทางไม่ได้ตามต้องการ การวางแผนล่วงหน้าจึงสำคัญมาก เพราะเต่าขนาดใหญ่โดยเฉพาะเต่าบก มักแห้งช้ากว่าเต่าทะเล และหากฟอกหรือทำให้แห้งไม่ทั่วถึง อาจเกิดการเน่าในจุดต่าง ๆ หนังร่อน เกล็ดหลุด และส่งกลิ่นเหม็นได้ง่าย

สำหรับท่านที่เลี้ยงเต่าไว้ และเมื่อเต่าตัวโปรดเสียชีวิต หากต้องการเก็บรักษาไว้ในรูปแบบ สตัฟฟ์ ขอแนะนำให้รีบติดต่อ นักสตัฟฟ์สัตว์ ทันที เพื่อให้สามารถรักษาสภาพได้ดีที่สุด หากยังไม่สามารถติดต่อได้ ให้ นำเต่าแช่แข็งไว้ชั่วคราว เพื่อคงสภาพ ก่อนนำไปให้ผู้เชี่ยวชาญดำเนินการสตัฟฟ์ต่อไป

Reference:

Granqvist, E., 2010. Modern Technique on Taxidermy for Displaying Workshop. Training Manual. March 1 – May 7, 2010. Natural History Museum of National Science Museum, Thailand.